Yazar: İrem Naz Yıldırım Tasarım: Ayşe Karabudak

Europa, Jüpiter’in Galileo Uydularının en küçüğüdür. Dünyanın Ayı’ndan da daha küçük olan Europa 1610 yılında keşfedilmiştir. Europa, Güneş Sistemindeki en pürüzsüz yüzeylerden birine sahip olup yüzeyi çoğunlukla buzdan oluşmaktadır. Yüzeyin bu pürüzsüzlüğünün sebebi Europa’nın gelgit ısınması denen olay nedeniyle jeolojik olarak aktif kalmasıdır. Gelgit ısınması, bir gök cisminin başka gök cisimlerinin yer çekimine maruz kalmasından... Okumaya Devam et →

NASA’nın uzay sondası görevi Cassini, Satürn sisteminin gizemlerini açığa çıkarmaya devam ediyor. Nature Astronomy dergisinde yayınlanan bir çalışma, Cassini veri setlerinde yapılan yeni analizlerle, Enceladus’un astrobiyoloji çalışmalarının en gözde hedeflerinden biri olabileceğini bir kez daha gösterdi. Enceladus’un güney kutbundaki devasa yarık sisteminden fışkıran buz püskürükleri, Satürn’ün dış halkalarından biri olan E halkasını oluşturur. Cassini uzay... Okumaya Devam et →

Nedir Bu Kuasarlar? 1954 yılında Guillermo Haro ve meslektaşları tarafından keşfedildiğinde, TON 618’in çok parlak ancak uzak olmayan bir yıldız olduğu zannedilmişti. Fakat 1970’lerde yapılan gözlemler, onun aslında bir kuasar olduğunu ortaya çıkardı. Kuasarlar, merkezlerinde muazzam kütleli bir karadelik bulunan inanılmaz aktif galaksi çekirdekleridir. Karadelik çevresindeki maddeyi sömürdükçe meydana gelen "birikim diski" , sürtünme ve... Okumaya Devam et →

SN 1987A, 23 Şubat 1987'de Büyük Macellan Bulutu'ndagözlenen ve son 400 yıl içerisinde çıplak gözle görülebilen en yakın süpernova patlamasıdır. Keşfedildiği andan itibaren birkaç ay boyunca 100 milyon güneşin gücüyle parlayan bu patlama, modern astronomiye bir yıldızın ölüm serüvenini incelemek için eşsiz bir laboratuvar sunmuştur. Hubble Uzay Teleskobu, 1990 yılındaki fırlatılışından kısa bir süre sonra bu kalıntıyı izlemeye başlamış... Okumaya Devam et →

Venera programı dahilinde 31 Mart 1972 tarihinde Venüs’e gönderilen Kosmos 482 isimli sonda, Soyuz roket iticisinin üst kademesinde meydana gelen bir arıza dolayısıyla Venüs’e ulaşamamış ve dünya etrafında eliptik bir yörüngeye oturmuştu. Geçtiğimiz aylarda, fırlatılışından 53 sene sonra, Hint Okyanusu’na düştü ve uzun bir süre Dünya gündeminde yer kapladı. Peki, nedir bu “Venera” programı? Çöküş dönemine kadar uzay yarışında dominasyon kurmuş olan... Okumaya Devam et →

Bulutsular (veya Nebulalar), yıldızlararası boşlukta gaz ve toz bulutlarından oluşan devasa yapılardır. Yıldızların ölmesi sonucu arkalarında bıraktıkları maddelerle oluşan bu yapılar aynı zamanda yıldızların doğum yerleridir. Latincede “sis” anlamına gelen nebula, teleskop ile bakıldığında bulutlar gibi gözüken yapıları tanımlamak için kullanılır. Günümüzde en tanınır gök cisimlerinden olan bulutsuların pek çok kez resimleri çekilmiş, haklarında yüzlerce... Okumaya Devam et →

2 Şubat 2025’te Çin öncülüğünde kullanılan Einstein Probe uzay teleskobu (EP) normalin üstünde parlaklığa sahip bir x-ışını kaynağı belirledi. Rutin gözlemler boyunca sürekli parlaklığı değişen bu ışın kaynağı anında sıradan kaynaklardan ayrıldı ve dünya çapındaki gözlemevleri bu kaynağın peşine düştü. Hong Kong Üniversitesi (HKU) fizikçileri değişen parlaklığın orta büyüklükte bir kara deliğin, bir beyaz cüceyi parçalara ayırıp... Okumaya Devam et →

Dev kertenkeleleri silip süpüren olay, köpekbalığı ve vatoz türlerinde yalnızca sınırlı bir düşüşe yol açtı. Bu grafik, son 145 milyon yıl boyunca köpekbalığı ve vatoz türlerinin çeşitliliğini gösteriyor. Dikey eksen olan “Tür çeşitliliği”, okyanuslarda yaşayan bu iki hayvan grubunun tür sayısını ifade ediyor. Yapay zekâ (AI) kullanan çığır açıcı bir çalışma, 66 milyon yıl önce... Okumaya Devam et →

Gezegen ile yıldız arasında bir ara formda bulunan kahverengi cüceler, ne bir yıldız kadar stabil düzeyde enerji üretir ne de bir gezegen kadar küçük kütleye sahiptir. Kahverengi cücelerin doğasını daha iyi anlayabilmek için önce gezegen ve yıldızın tanımını yapmak gerekir. Bir gezegen, yıldızının etrafında kararlı bir yörüngede dönen ve kendi yörüngesindeki tüm materyali bünyesine katarak temizlemiş olan... Okumaya Devam et →

IXPE [Imaging X ray Polarimetry Explorer (Görüntüleyici X ışını Polarimetre Keşif Aracı)] NASA'nın birçok farklı gök cisminin X ışınlarının polarizasyonunu incelemek üzere gerçekleştirdiği ilk misyondur. 9 Aralık 2021 tarihinde NASA'nın Kennedy Uzay Merkezi'nden, SpaceX Falcon roketiyle fırlatılmıştır. IXPE NEYİ İNCELİYOR? X ışınları, yüksek enerjili bir ışık türüdür. Şiddetli çarpışmalar, büyük patlamalar, 10 milyon dereceye ulaşan... Okumaya Devam et →

3/I-Atlas’ın “Dünya dışı” canlılar konusunda hararetli tartışmalara sebebiyet verdiği bu günlerde eski bir olayı hatırlamakta fayda var – NASA STS-75 görevi veya diğer adıyla “Tether Olayı”.  Görev 22 Şubat 1996 tarihinde Columbia mekiğinin fırlatılmasıyla başladı. Mekik, ilk kez 1981 yılında NASA tarafından başarılı bir fırlatmayla uzaya erişerek bu statüye sahip olan ilk uzay mekiğiydi. Hedef, İtalyan yapımı... Okumaya Devam et →

Şubat ayı gözlem takvimimiz yayında! 🌙✨ Sizler için gökyüzünde gerçekleşecek tüm gök olaylarını tek bir takvimde topladık. Bu ay dolunay, gezegen hizalanmaları ve Güneş tutulması gibi dikkat çeken olaylar bizleri bekliyor. 🔭☀️ Her ay paylaştığımız gözlem takvimlerini takip ederek, ilginizi çeken gökyüzü olaylarını kaçırmadan gözlemlerinizi sürdürebilirsiniz. Yazar: Onat Yanık Tasarım: Demir Öztürk

Genelde, Dünya’nın iklimi atmosferdeki sera gazları, Güneş’ten gelen enerji miktarı ve volkanik patlamalar gibi daha yerel faktörlerle açıklanır. Ama gerçekte, gezegenimizin iklim geçmişi, çok daha yavaş işleyen ve geniş bir ölçekle etkili olan kozmik bir mekanizmanın sonucu. Yüz binlerce hatta milyonlarca yıl boyunca, Dünya’nın yörüngesi ve dönme ekseni, Milankoviç döngüleri adı verilen üç ana hareketle... Okumaya Devam et →

Halley Kuyruklu Yıldızı’na ismini veren astronom Edmond Halley 14 Ocak 1742 tarihinde bugün vefat etmiştir. Oxford Üniversitesi’nde geometri profesörü olan Edmond Halley, astronomi, fizik ve jeofizik alanlarında yaptığı çok sayıda çalışmayla bilim tarihine önemli katkılarda bulunmuştur. 29 Ekim 1656’da Londra, Haggerston’da doğmuştur. Babası sabun ve tuz üretimiyle uğraşan, varlıklı bir tüccardı ve yaşamı boyunca Halley’e... Okumaya Devam et →

Fizik alanındaki çalışmalarıyla tanıdığımız Stephen William Hawking 84 sene önce bugün, 8 Ocak 1942 yılında İngiltere’nin Oxford kentinde dünyaya gözlerini açtı. Sonrasında ailesiyle beraber St Albans’a taşındı ve eğitimine orada devam etti. 17 yaşındayken matematik bölümünde okumak istemesine rağmen Oxford Üniversitesi’nde matematik bölümü olmadığı için fizik bölümüne başladı. Üniversite'den derece ile mezun oldu. Lisans sonrasında Cambridge Üniversitesi’nde, kozmoloji ve genel görelilik alanında doktora yaptı. Doktora danışmanı Dennis Sciama ise dönemin... Okumaya Devam et →

Ocak ayı gözlem takvimimiz hazır! 🤩 Meteor yağmurları, parlak gezegenler ve dikkat çeken gök olaylarını kaçırmamanız için, ay boyunca gözlemleyebileceğiniz tüm bu olayları sizin için bir takvimde topladık. Her ay paylaşacağımız gözlem takvimlerini takip ederek, ilginizi çeken olayları kaçırmadan gözlemlerinizi sürdürebilirsiniz 💫🔭 Yazar: Hayat Öykü SilivriTasarım: Ayşe Karabudak

Jekyll ve Hyde ayağını denk alsa iyi olur çünkü iyi huylu halden öfke kusan bir yaratığa dönüşme konusunda yeni bir rakipleri var. James Webb uzay teleskobunu kullanan astronomlar Virgil’ın amansız dönüşümüne ve maddeyi inanılmaz bir hızla yutan kalbindeki süper kütleli karadeliği (SKKD) gözlemledi. Bu karadelik ev sahibi galaksinin destekleyemeyeceği kadar devasa görünüyor. Bu durum Virgil’ı... Okumaya Devam et →